Wtorek Popularnonaukowy z dr Moniką Prusik

16 02 2026

Dziekan Wydziału Psychologii Uniwersytetu Warszawskiego

prof. dr hab. Kamil Imbir

ma przyjemność zaprosić zainteresowanych Gości

na spotkanie z cyklu Wtorków Popularnonaukowych, które odbędzie się 24 lutego 2026 r.
o godz. 17:45 w auli 3.01 /piętro III Wydziału Psychologii.

Gościem wydarzenia będzie

dr Monika Prusik
z Katedry Psychologii Społecznej, Osobowości i Procesów Emocjonalnych Wydziału Psychologii UW, która wygłosi wystąpienie
pt.
„Między tym, co było, a tym, co będzie: Dwa rodzaje nostalgii a postawy społeczno- polityczne wobec wyzwań dla demokracji”

Abstrakt

Nostalgia, coraz częściej uznawana również za emocję polityczną, stała się skutecznym narzędziem wykorzystywanym przez polityków – od Donalda Trumpa po Władimira Putina; w kontekstach od Brexitu po populistyczne ruchy w Europie czy sentymenty wobec komunizmu.

Czy nostalgia rzeczywiście niszczy demokrację, czy też może ją wzmacniać? Odpowiedź brzmi: to zależy, o jakiej nostalgii mówimy. Jak się okazuje, ta intrygująca emocja nie jest, jak dotąd zakładano, zjawiskiem jednowymiarowym, a jej różne formy w odmienny sposób kształtują postawy społeczno-polityczne.

Wystąpienie poświęcone jest naturze nostalgii, jej formom oraz mechanizmom wpływu na postawy społeczno-polityczne. Omówiona zostanie różnica między nostalgią restoratywną (idealizacja przeszłości i pragnienie jej przywrócenia) a nostalgią refleksyjną (kontemplacja przeszłości bez dążenia do powrotu), a także ich zasadniczo odmienne konsekwencje.

W oparciu o serię badań korelacyjnych i eksperymentalnych przeprowadzonych w czterech krajach (USA, Polska, Argentyna, Korea Południowa; łączne N > 3000) zaprezentowane zostaną wyniki wskazujące, że nostalgia restoratywna częściej sprzyja poparciu dla kandydatów konserwatywnych i autorytarnych o cechach mrocznej tetrady, podczas gdy nostalgia refleksyjna wykazuje relacje przeciwstawne lub neutralne. Szczególna uwaga poświęcona zostanie temu, w jaki sposób oba typy nostalgii wpływają na preferencje wyborcze, postawy wobec zmian społecznych oraz akceptację różnych stylów przywództwa politycznego. Omówione zostaną również wyzwania metodologiczne związane z badaniem nostalgii.

Na zakończenie przedstawione zostaną założenia i cele planowanego projektu OPUS-29, którego celem jest pogłębienie wiedzy na temat mechanizmów nostalgii w kontekście wyzwań stojących przed współczesnymi demokracjami.

dr Monika Prusik – bio